http://www.sisaketedu1.go.th | หน้าแรก | ผอ.ขอตอบ | คำสั่ง/หนังสือ | ข่าว/ประกาศ | รับเรื่อง/ร้องเรียน | เว็บโรงเรียน | เว็บบอร์ด | ชมรมครู ICT
 
ผอ.พบเพื่อนครู วันจันทร์ที่ ๙ กรกฎาคม ๒๕๕๕ : การเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ

จากการสัมนาผู้บริหาร ในวันที่ ๙ กรกฎาคม ๒๕๕๕ ได้ยกประเด็นจุดเน้นนโยบายปี ๒๕๕๕ ของ สพป.ศรีสะเกษ เขต ๑ มาหารือแนวปฏิบัติให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรม โดยเฉพาะประเด็นการยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน การส่งเสริมความสามารถด้านการอ่านการเขียน และการส่งเสริมความเป็นเลิศของนักเรียน ปัจจัยสำคัญ คือ คุณครูและผู้บริหารโรงเรียนรวมทั้งการสนับสนุนที่เหมาะสม และถูกวิธีจาก สพป. ซึ่งต้องทำงานประสานสัมพันธ์ และบูรณาการ มีหลายท่านแสดงทัศนะว่า ควรให้คุณครูได้มีเวลาอยู่กับนักเรียนให้มากที่สุด และบางท่านเสริมในเรื่องความรู้และเทคนิกการสอน ของครูด้วย และได้เน้นย้ำถึงการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ ผอ.พบเพื่อนครู จึงขอเสนอความรู้ แนวคิด ข้อเสนอเกี่ยวกับ การเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ ดังนี้


พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ.๒๕๔๒ ได้กำหนดแนวทางการปฏิรูปการศึกษา โดยมุ่งเน้นให้ความสำคัญกับผู้เรียนเป็นหลัก เพื่อเป็นการเตรียมการรองรับกระแสการเปลี่ยนแปลงของโลก ในด้านเทคโนโลยี สังคม เศรษฐกิจและการเมือง ทั้งนี้ได้ให้ความสำคัญสูงสุด ในกระบวนการปฏิรูปกระบวนการเรียนรู้ ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ เพื่อให้ผู้เรียนได้พัฒนาเต็มศักยภาพ สามารถเรียนรู้ได้ด้วยตนเอง และรู้จักแสวงหาความรู้ได้อย่างต่อเนื่องตลอดชีวิต การเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ กำหนดไว้ในมาตรา ๒๔ เพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องและสถานศึกษานำสู่การปฏิบัติ ดังนี้
๑. จัดเนื้อหาสาระ และกิจกรรมให้สอดคล้องกับความสนใจ และความถนัดของผู้เรียน โดยคำนึงถึงความแตกต่างระหว่างบุคคล
๒. ฝึกทักษะ กระบวนการคิด การจัดการ การเผชิญสถานการณ์ และการประยุกต์ความรู้มาใช้ เพื่อป้องกันและแก้ไขปัญหา
๓. จัดกิจกรรมให้ผู้เรียน เรียนรู้จากประสบการณ์จริง ฝึกการปฏิบัติให้ทำได้ คิดเป็น ทำเป็น รักการอ่าน และเกิดการใฝ่รู้อย่างต่อเนื่อง
๔. จัดการเรียนการสอน โดยผสมผสานสาระความรู้ด้านต่าง ๆ อย่างได้สัดส่วนสมดุลกัน รวมทั้งปลูกฝังคุณธรรม ค่านิยมที่ดีงาม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ไว้ในทุกวิชา
๕. ส่งเสริมสนับสนุนให้ผู้สอน สามารถจัดบรรยากาศ สภาพแวดล้อม สื่อการเรียน และอำนวยความสะดวก เพื่อให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ และมีความรอบรู้รวมทั้งสามารถใช้การวิจัย เป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการเรียนรู้ ทั้งนี้ ผู้สอนและผู้เรียน อาจเรียนรู้ไปพร้อมกันจากสื่อการเรียนการสอน และแหล่งวิทยาการประเภทต่าง ๆ
๖. จัดการเรียนรู้ให้เกิดขึ้นได้ทุกเวลาทุกสถานที่ มีการประสานความร่วมมือกับบิดามารดา ผู้ปกครองและบุคคลในชุมชนทุกฝ่ายเพื่อร่วมกันพัฒนาผู้เรียนตามศักยภาพ (สุวิทย์ มูลคำและอรทัย มูลคำ ๒๕๔๓ : ๑๓๕-๑๓๖)


สอดคล้องกับแนวคิดในการปฏิรูปการศึกษา ที่ได้ให้ความสำคัญคุณภาพผู้เรียน โดยให้ความสำคัญในการปฏิรูปการศึกษา โรงเรียนและชั้นเรียนต้องยึดหลักว่า ผู้เรียนสำคัญที่สุด นาดีน เอ็ม. แล็มเบิร์ต และบาร์บารา แอล. แม็คคอมส์ (Nadine M. Lambert and Barbara L. McCombs) ให้ข้อเสนอแนะว่าโรงเรียนต้องยึดหลัก “ผู้เรียนสำคัญ” ไม่ต้องกังวลว่า “เด็กพร้อมสำหรับโรงเรียนหรือยัง” แต่ “โรงเรียนพร้อมสำหรับเด็กหรือไม่” มากกว่า
ส่วนเอ็ดวิน เจ เดอลัตร์ (Edwin J. Delattre) ทำการวิจัยพบว่า สิ่งที่เราทราบจากงานวิจัยเกี่ยวกับผู้เรียนและการเรียนรู้ คือ "นักเรียนจะต้องมีส่วนร่วมอย่างเต็มที่ ในกระบวนเรียนรู้"
หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ได้ให้หลักการที่สำคัญในการจัดการเรียนรู้ ดังนี้ (สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน ๒๕๕๒ : ๙-๒๒)
๑) การจัดการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ
๒) การจัดการเรียนรู้ที่คำนึงถึงความแตกต่างระหว่างบุคคล
๓) การจัดการเรียนรู้ที่สอดคล้องกับพัฒนาการทางสมอง
๔) การจัดการเรียนรู้ที่เน้นด้านคุณธรรมจริยธรรม

ดังนั้น การจัดการเรียนรู้ จึงเป็นกระบวนการของการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรม อันเนื่องมาจากประสบการณ์ และการฝึกอบรมที่แต่ละบุคคลได้รับมา อาจสังเกตได้โดยตรง หรือโดยใช้เครื่องมือในการสังเกต หรือตรวจสอบ ซึ่งผลของการเรียนรู้จะทำให้พฤติกรรมของบุคคลเปลี่ยนแปลงไปในลักษณะที่ค่อนข้างถาวรและคงทน





ทัศนะของผู้ทรงคุณวุฒิเกี่ยวกับการปฏิรูปการเรียนรู้ : ผู้เรียนสำคัญที่สุด

• มนุษย์ควรเรียนรู้ในสถานการณ์จริง : ประเวศ วะสี
• ดับทุกร้อนสังคมไทยด้วยการถักทอลวดลายให้เกิดเส้นทางเรียนรู้ร่วมกัน : สุมน อมรวิวัฒน์
• ปฏิวัติวัฒนธรรมการเรียนรู้ : รุ่ง แก้วแดง
• เส้นทางปฏิรูปการเรียนรู้ : ผู้เรียนสำคัญที่สุด : สุวัฒน์ เงินฉ่ำ
• ปฏิรูปการเรียนรู้หัวใจของการเปลี่ยนแปลง : กษมา วรวรรณ ณ อยุธยา
• ผู้เรียนเป็นเป้าหมายทางการศึกษา : อำรุง จันทวานิช

กระบวนการเรียนรู้ที่ดี เป็นการปฏิวัติมนุษย์และปฏิวัติมนุษย์ชาติ การเรียนรู้เป็นกิจกรรมที่สำคัญอย่างหนึ่งของชีวิต เพื่อช่วยให้เด็กไทยได้เรียนอย่างมีความสุข เป็นพลเมืองที่ดีของประเทศ ดังนั้น ทุกฝ่าย ทั้งบิดา มารดา ผู้ปกครอง ครู อาจารย์ ผู้บริหารทั้งภาครัฐและเอกชน ต้องร่วมกันจัดการเรียนรู้แก่ผู้เรียน ให้ผู้เรียนมีพัฒนาการที่สมบูรณ์และสมดุลทั้งด้านร่างกาย จิตใจ อารมณ์ สติปัญญาและอยู่ในสังคมได้อย่างมีความสุข รวมทั้งมีความรู้ความสามารถเจตคติและค่านิยมที่จะพัฒนาตนเองอย่างต่อเนื่องตลอดชีวิต

ประเด็นสำคัญที่เกี่ยวข้องกับการเรียนรู้ของผู้เรียนเป็นเรื่องเกี่ยวกับสมอง
การพัฒนาสมองเพื่อการเรียนรู้ (Brain Based Learning Development) เป็นการดำเนินการเพื่อใช้ความรู้ความเข้าใจ เกี่ยวกับสมองให้เป็นเครื่องมือในการออกแบบกระบวนการเรียนรู้ และกระบวนการอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง เพื่อสร้างศักยภาพสูงสุดในการเรียนรู้ของมนุษย์

ธรรมชาติของการเรียนรู้กับสมอง การเรียนรู้เกิดขึ้นเมื่อ
๑. สิ่งที่เรียนมีความหมายต่อผู้เรียน (Meaningful)
๒. เกิดขึ้นโดยผู้เรียนเอง (Self - learning)
๓. เป็นเรื่องเฉพาะตัวของแต่ละคน (Personal) และสมองมีผลต่อการเรียนรู้โดยตรง ถ้าสมองได้รับการพัฒนาการฝึกฝนการใช้ และการบำรุงที่เหมาะสม จะนำไปสู่ประสิทธิผลและประสิทธิภาพของการเรียนรู้ (ธีระ รุญเจริญ และวาสนา ศรีไพโรจน์ ๒๕๕๔: ๒๒ – ๒๔)


เป็นข้อมูลเชิงวิชาการที่เสนอไว้ เพื่อนำไปประยุกต์สู่การปฏิบัติตามสภาพบริบทของชุมชนและโรงเรียน มีคำถามชวนคิด "เรารู้หรือไม่"
• ความเครียดทำให้ความสามารถในการเรียนรู้หายไป
• สมองจะแข็งแกร่งขึ้นทุกครั้งที่ประสบความสำเร็จในเรื่องใดเรื่องหนึ่ง
• การเรียนรู้เป็นการทำให้ตัวตนของเราเปลี่ยนไปจากตัวตนที่ผ่านมา
• การกดดันด้วยเวลาเป็นการฝึกสมองให้รักษาสภาพการตื่นตัว
• เมื่อสร้างวงจรในสมองได้ที่เหลือร่างกายจะจัดการเองโดยอัตโนมัติ
• การอ่านหนังสือที่มีเนื้อหายากจะทำให้สมองรู้สึกสนุก
• ความผิดพลาดยังมีโอกาสดีๆซ่อนอยู่
• ความรู้สึกทางอารมณ์เป็นกลยุทธ์ของสมองในการตอบสนองต่อเรื่องที่มีความไม่แน่นอน

เอกสารอ้างอิง
๑. ธีระ รุญเจริญ และวาสนา ศรีไพโรจน์. บุคคลแห่งการเรียนรู้. กรุงเทพฯ : ข้าวฟ่าง , ๒๕๕๔.
๒. ศึกษาธิการกระทรวง. เรียนรู้แบบเน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ.กรุงเทพฯ : กรมวิชาการ , ๒๕๔๖.
๓. สุวิทย์ มูลคำ และอรทัย มูลคำ. เรียนรู้สู่ครูมืออาชีพ. กรุงเทพฯ : บริษัท ดวงกมลสมัย จำกัด , ๒๕๔๓.

ประกาศวันที่ 22-12-2557
ประกาศโดย: ผอ.ชอุ่ม กรไกร โทร.045-611818 e-mail: chaum.g@hotmail.com
มีผู้อ่านแล้ว: 13475

 


สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาศรีสะเกษ เขต 1
360 ถนนรัตนวงษา ตำบลหนองครก อำเภอเมือง จังหวัดศรีสะเกษ 33000
เขตรับผิดชอบ อำเภอเมืองศรีสะเกษ,กันทรารมย์,ยางชุมน้อย,โนนคูณ,น้ำเกลี้ยง,วังหิน และอำเภอพยุห์
โทร.0-4561-1818 โทรสาร 0-4561-2681 e-mail: sisaket1@obec.go.th
:: จาก 21 ต.ค.47 ::